Efnisorð
Tegund

Leita eftir efnisorðum

Sýnir 101–150 af 9485
Raða eftir:
02. sep. 2026Fjármála- og efnahagsráðuneytið, Umhverfis-٫ orku- og loftslagsráðuneytið, Dómsmálaráðuneytið, Atvinnuvegaráðuneytið

Neytendamál

Neytendamál Neytendamál eru, eðli málsins samkvæmt, málaflokkur sem hríslast víða um stjórnkerfið. Hefðbundin skilgreining á neytenda er þegar einstaklingur kaupir vöru og þjónustu, án þess að kaupin séu liður í atvinnustarfsemi hans, af söluaðila sem selur vöruna eða þjónustuna í atvinnuskyni. Neytendamál eru þau mál sem falla undir þessa lýsingu og gefur því að skilja að nánast allar ríkisstofnanir sem sjá um opinbert eftirlit með viðskiptum og atvinnustarfsemi eiga við neytendamál beint eða óbeint

27. ágú. 2026Persónuréttur, Dómsmálaráðuneytið

Skaðabótaréttur

Skaðabótaréttur Löggjöf á sviði skaðabótaréttar er á ábyrgð dómsmálaráðuneytisins, sem heldur utan um nauðsynlegar lagabreytingar, skipar örorkunefnd og setur reglugerð um starfshætti hennar. Örorkunefnd gefur álit um miska- eða örorkustig, í samræmi við skaðabótalög, og semur töflur um miskastig. Í nefndinni eiga sæti þrír fulltrúar sem eru skipaðir af ráðherra til sex ára í senn og skulu tveir nefndarmenn vera læknar og einn lögfræðingur og er hann formaður nefndarinnar

27. ágú. 2026Dómsmálaráðuneytið

Tengiliður vistheimila - framkvæmd verkefnisins

Tengiliður vistheimila - framkvæmd verkefnisins Tengiliður vistheimila hjá dómsmálaráðuneytinu (áður innanríkisráðuneytinu) hefur séð um framkvæmd við mat og greiðslu sanngirnisbóta til handa þeim sem urðu fyrir varanlegum skaða af illri meðferð eða ofbeldi á vist- eða meðferðarheimilum fyrir börn samkvæmt nánari skilgreiningu laga. Embætti sýslumanns á Norðurlandi eystra á Siglufirði úrskurðar um upphæð bóta fyrir þá einstaklinga sem sóttu um sanngirnisbætur og gátu einstaklingar jafnframt sótt um bætur beint til sýslumanns. Þetta umfangsmikla verkefni hófst í október 2010 með ráðningu tengiliðar vistheimila

27. ágú. 2026Persónuréttur, Dómsmálaráðuneytið

Sanngirnisbætur

Sanngirnisbætur Lög um sanngirnisbætur fyrir misgjörðir á stofnunum eða heimilum mæla fyrir um greiðslu sanngirnisbóta úr ríkissjóði til þeirra sem urðu fyrir varanlegum skaða af illri meðferð eða ofbeldi á stofnunum eða heimilum, samkvæmt nánari skilgreiningu laga. Greiddar hafa verið sanngirnisbætur vegna vistunar á eftirfarandi heimilum eða stofnunum: Vistheimilið Breiðavík. Starfaði á árunum 1952-1979

27. ágú. 2026Persónuréttur, Dómsmálaráðuneytið, Innviðaráðuneytið

Persónuskilríki

Persónuskilríki Persónuskilríki er skjal með andlitsmynd og eftir atvikum fleiri upplýsingum, sem yfirvöld gefa út handa einstaklingi til sönnunar á því hver hann er. Til gildra persónuskilríkja til notkunar hér á landi teljast vegabréf og nafnskírteini útgefin af Þjóðskrá Íslands og ökuskírteini. Íslendingar geta því hérlendis sannað á sér deili með framvísun vegabréfs, nafnskírteinis eða ökuskírteinis

27. ágú. 2026Persónuréttur, Dómsmálaráðuneytið, Mannanöfn

Mannanöfn

Mannanöfn Skylt er að gefa barni nafn áður en það verður sex mánaða gamalt. Barn öðlast nafn við skírn í þjóðkirkjunni eða skráðu trúfélagi eða með tilkynningu um nafngjöf til Þjóðskrár Íslands, prests eða forstöðumanns skráðs trúfélags eða lífsskoðunarfélags eða til einstaklinga sem starfa í umboði forstöðumanns skráðs trúfélags eða lífsskoðunarfélags og fengið hafa löggildingu sýslumanns. Þjóðskrá Íslands tekur við tilkynningum um nafnbreytingar, öðrum en þeim sem varða óskir um nafnbreytingar við upptöku íslensks ríkisfangs

27. ágú. 2026Persónuréttur, Dómsmálaráðuneytið

Bætur til þolenda afbrota

Bætur til þolenda afbrota Ríkissjóður greiðir bætur vegna tjóns sem leiðir af broti á almennum hegningarlögum, í samræmi við lög um greiðslu ríkissjóðs á bótum til þolenda afbrota. Markmið laganna er að bæta stöðu þolenda ofbeldisbrota með þeim hætti að ríkissjóður greiði bætur fyrir líkamstjón og miska sem hlýst af broti á almennum hegningarlögum, enda er sá sem er valdur að misgjörðum yfirleitt ekki í stöðu til að greiða bæturnar. Á vef sýslumanna er að finna greinargóðar upplýsingar um almenn skilyrði fyrir bótum, hvaða tjón þeim er ætlað að bæta, og hver ekki

27. ágú. 2026Persónuréttur, Dómsmálaráðuneytið

Andlát og dánarbú

Andlát og dánarbú Við andlát manns verður til dánarbú, sem tekur við flestum fjárhagslegum réttindum og skyldum hins látna þar til þau hafa verið falin öðrum eða leidd til lykta með öðrum hætti. Um þessi atriði er einkum fjallað í lögum um skipti á dánarbúum og að hluta í erfðalögum. Dómsmálaráðuneytið ber ábyrgð á löggjöf varðandi erfðamál og skipti á dánarbúum og tekur þátt í norrænni samvinnu á þessu sviði

27. ágú. 2026Mannréttindi og jafnrétti, Mannréttindi, Skýrslur til Íslands, Dómsmálaráðuneytið

Skýrslur frá alþjóðlegum eftirlitsaðilum

Skýrslur frá alþjóðlegum eftirlitsaðilum Sjá einnig: Skýrslur frá alþjóðlegum eftirlitsaðilum Skoða skýrslur frá eftirlitsaðilum Skýrslur Íslands til alþjóðlegra eftirlitsaðila Skoða skýrslur Íslands Aðrar skýrslur um mannréttndi Skýrsla innanríkisráðherra um mannréttindi - lögð fyrir Alþingi á 145. löggjafarþingi

27. ágú. 2026Mannréttindi og jafnrétti, Mannréttindi, Samningur Sþ gegn pyndingum, Dómsmálaráðuneytið

Samningur Sameinuðu þjóðanna gegn pyndingum og annarri grimmilegri, ómannlegri eða vanvirðandi meðferð eða refsingu

Upplýsingasíða dómsmálaráðuneytisins um Samning Sameinuðu þjóðanna gegn pyndingum og annarri grimmilegri, ómannlegri eða vanvirðandi meðferð eða refsingu. Á síðunni er að finna allar helstu upplýsingar um samninginn, ásamt skýrslum Íslands og tilmælum eftirlitsaðila.

27. ágú. 2026Mannréttindi og jafnrétti, Mannréttindi, Skýrslur til Íslands, Allsherjarúttekt Sameinuðu þjóðanna, Alþjóðasamningur um afnám alls kynþáttamisréttis, Alþjóðasamningur um efnahagsleg félagsleg og menningarleg réttindi, Barnasáttmálinn, Evrópusamningur um varnir gegn pyndingum, Istanbúl-samningurinn, Lanzarote-samningurinn, Mannréttindasáttmáli Evrópu, Samningur Evrópuráðsins um aðgerðir gegn mansali, Samningur Sameinuðu þjóðanna um réttindi fatlaðs fólks, Samningur Sþ gegn pyndingum, Samningur um afnám allrar mismununar gagnvart konum, Félagsmálasáttmálinn, Dómsmálaráðuneytið

Alþjóðlegir mannréttindasamningar

Upplýsingasíða dómsmálaráðuneytisins um alþjóðlega mannréttindasamninga. Á síðunni er að finna upplýsingar um helstu mannréttindasamninga sem Ísland er aðili að, ásamt skýrslum þeim tengdum.

27. ágú. 2026Mannréttindi og jafnrétti, Jafnrétti, Fjármála- og efnahagsráðuneytið, Dómsmálaráðuneytið

Kortlagning kynjasjónarmiða

Kortlagning kynjasjónarmiða Kyngreind tölfræði Kyngreind tölfræðigögn eru mikilvæg til að leggja mat á stöðu jafnréttismála og varpa skýru ljósi á stöðu kynjanna. Forsætisráðuneytið, Jafnréttisstofa og Hagstofa Íslands hafa í áraraðir staðið að útgáfu kyngreindra tölulegra upplýsinga á pappírsformi með bæklingnum Konur og karlar. Nú eru þær tölulegu upplýsingar aðgengilegar á vefnum á einum stað

27. ágú. 2026Mannréttindi og jafnrétti, Jafnrétti, Dómsmálaráðuneytið

Bann við mismunun

Bann við mismunun Lög um jafna meðferð utan vinnumarkaðar Með lögum um jafna meðferð utan vinnumarkaðar er kveðið á um meginregluna um jafna meðferð einstaklinga óháð kynþætti, þjóðernisuppruna, trú, lífsskoðun, fötlun, aldri, kynhneigð, kynvitund, kyneinkennum eða kyntjáningu á öllum sviðum samfélagsins, utan vinnumarkaðar. Lög um jafna meðferð óháð kynþætti og þjóðernisuppruna nr. 85/2018 voru sett árið 2018

27. ágú. 2026Mannréttindi og jafnrétti, Jafnrétti, Dómsmálaráðuneytið

Jafnrétti á vinnumarkaði

Jafnrétti á vinnumarkaði Lög um jafna meðferð á vinnumarkaði Með lögum um jafna meðferð á vinnumarkaði nr. 86/2018 er skýrt kveðið á um bann við allri mismunun fólks á vinnumarkaði, hvort heldur beina eða óbeina, á grundvelli kynþáttar, þjóðernisuppruna, trúar, lífsskoðunar, fötlunar, skertrar starfsgetu, aldurs, kynhneigðar, kynvitundar, kyneinkenna eða kyntjáningar. Þetta þykir mikilvægt til að stuðla að virkri þátttöku sem flestra á vinnumarkaði en atvinnuþátttaka er talin ein þýðingarmesta leiðin til að koma í veg fyrir félagslega einangrun og fátækt

27. ágú. 2026Fjármála- og efnahagsráðuneytið, Mannréttindi og jafnrétti, Dómsmálaráðuneytið, Jafnrétti

Verkfærakista

Verkfærakista Hér er að finna skjöl sem þróuð hafa verið til að auðvelda innleiðingu jafnlaunastaðalsins. Þessi verkfæri eru sett hér fram sem dæmi um nálgun og til hægðarauka fyrir þá sem ætla sér að innleiða jafnlaunastaðalinn en ekki sem hin eina rétta leið. Jafnlaunastaðallinn kveður ekki á um hvernig uppfylla skuli þær kröfur sem þar eru settar fram heldur einungis hvaða kröfur jafnlaunakerfi þarf að uppfylla

27. ágú. 2026Fjármála- og efnahagsráðuneytið, Mannréttindi og jafnrétti, Dómsmálaráðuneytið, Jafnrétti

Forsaga

Forsaga Jafnlaunastaðallinn er afurð samstarfs stjórnvalda og aðila vinnumarkaðarins og má segja að hann sýni sameiginlegan vilja allra aðila til að koma á og viðhalda jafnrétti launa. Alþingi og aðilar vinnumarkaðarins Alþingi samþykkti árið 2008 að fela félags- og tryggingamálaráðherra að sjá til þess að þróað yrði sérstakt vottunarkerfi á framkvæmd stefnu um launajafnrétti og framkvæmd stefnu um jafnrétti við ráðningar og uppsagnir. Í kjarasamningsviðræðum það sama ár gerðu Alþýðusamband Íslands og Samtök atvinnulífsins samkomulag um þróun vottunarferlis fyrir fyrirtæki um framkvæmd stefnu um launajafnrétti og jöfnum möguleikum kynjanna til starfa og starfsþróunar

27. ágú. 2026Fjármála- og efnahagsráðuneytið, Mannréttindi og jafnrétti, Dómsmálaráðuneytið, Jafnrétti

Ferli innleiðingar

Ferli innleiðingar Hér gefur að líta ferli sem hægt er að fylgja við innleiðingu jafnlaunastaðalsins. Áður en ákvörðun er tekin um að innleiða jafnlaunastaðalinn er hægt að kynna sér staðalinn betur, umfang og forsendur innleiðingar á kynningarnámskeiði sem haldið er reglulega hjá Endurmenntun Háskóla Íslands . Þegar ákvörðun hefur verið tekin um að innleiða staðalinn þarf að setja upp verkáætlun, gera stöðumat (þ

27. ágú. 2026Fjármála- og efnahagsráðuneytið, Mannréttindi og jafnrétti, Dómsmálaráðuneytið, Jafnrétti

EMBLA - launagreiningartól

EMBLA - launagreiningartól Embla er starfaflokkunar- og launagreiningartól sem nýta má í vinnu við innleiðingu jafnlaunastaðalsins og við gagnavinnslu vegna jafnlaunastaðfestingar. Skrá sig inn með rafrænum skilríkjum á starfaflokkunar- og launagreiningartólið Embla Embla byggir á aðferðafræði um greiningu og flokkun starfa sem sett er fram í viðauka B í jafnlaunastaðlinum ÍST85:2012. Þar eru settar fram tvær aðferðir við að flokka störf annars vegar „paraður samanburður“ og hins vegar „stigagjöf fyrir hvert viðmið“

27. ágú. 2026Fjármála- og efnahagsráðuneytið, Mannréttindi og jafnrétti, Jafnrétti, Dómsmálaráðuneytið

Jafnlaunavottun

Hönnun: Sæþór Örn Ásmundsson Jafnlaunavottun Meginmarkmið jafnlaunavottunar er að vinna gegn kynbundnum launamun og stuðla að jafnrétti kynjanna á vinnumarkaði. Samkvæmt lögum um jafna stöðu og jafnan rétt kynjanna skal jafnlaunavottun byggjast á Jafnlaunastaðlinum ÍST 85:2012. Með innleiðingu staðalsins geta fyrirtæki og stofnanir komið sér upp stjórnunarkerfi sem tryggir að málsmeðferð og ákvörðun í launamálum byggist á málefnalegum sjónarmiðum og feli ekki í sér kynbundna mismunun

27. ágú. 2026Mannréttindi og jafnrétti, Dómsmálaráðuneytið, Jafnrétti

Hinsegin málefni

Hinsegin málefni Aðgerðaáætlun í málefnum hinsegin fólks Aðgerðaáætlun í málefnum hinsegin fólks fyrir árin 2026–2029 tók gildi í upphafi ársins 2026. Áætlunin er önnur aðgerðaáætlunin sem snýr eingöngu að málefnum hinsegin fólks. Áætlunin felur í sér 35 aðgerðir en hver og ein þeirra miðar að því að bæta stöðu og réttindi hinsegin fólks, samfélaginu öllu til hagsbóta

27. ágú. 2026Mannréttindi og jafnrétti, Jafnrétti, Dómsmálaráðuneytið

Erlent samstarf og alþjóðlegar skuldbindingar

Erlent samstarf og alþjóðlegar skuldbindingar Norrænt samstarf Jafnréttisráðherrar norrænu ríkjanna hafa starfað saman frá árinu 1974 um sameiginleg hagsmunamál á sínu sviði. Á þessum rúmu fjörutíu árum hafa Norðurlöndin tekið forystu í alþjóðlegum samanburði og skipað sér í efstu sæti lista Alþjóðaefnahagsráðsins sem árlega mælir árangur ríkja á sviði jafnréttismála. Stigin hafa verið ný skref í mótun norrænna samfélaga sem byggja á grunngildum réttlætis, jafnréttis og lýðræðis