Tannheilsa

Tannheilsa Sjúkratryggingar Íslands endurgreiða hluta kostnaðar vegna tannlækninga fyrir aldraða, lífeyrisþega og börn. Í lögum um sjúkratryggingar er kveðið á um þjónustu tannlækna. Heimilistannlæknar Öll börn skulu hafa sinn eigin heimilistannlækni

Starfsréttindi í heilbrigðisþjónustu

Starfsréttindi í heilbrigðisþjónustu Markmið laga um heilbrigðisstarfsmenn er að tryggja gæði heilbrigðisþjónustu og öryggi sjúklinga með því að skilgreina kröfur um menntun, kunnáttu og færni heilbrigðisstarfsmanna og starfshætti þeirra. Um réttindi og skyldur heilbrigðisstarfsmanna og annarra starfsmanna í heilbrigðisþjónustu gilda lög um réttindi sjúklinga, lög um landlækni og lýðheilsu, lög um sjúkraskrár og önnur lög eftir því sem við á. Ráðherra getur ákveðið með reglugerð að fella undir lögin heilbrigðisstéttir sem ekki eru taldar upp í lögunum

Sjúkraskrár og gagnasöfn

Sjúkraskrár og gagnasöfn Tilgangur laga um sjúkraskrár er að setja reglur um sjúkraskrár þannig að unnt sé að veita sjúklingum eins fullkomna heilbrigðisþjónustu og kostur er á hverjum tíma og tryggja um leið vernd sjúkraskrárupplýsinga. Lögin gilda um sjúkraskrár sem færðar eru þegar meðferð er veitt hér á landi. Að svo miklu leyti sem ekki er kveðið á um annað í lögum þessum gilda ákvæði laga um persónuvernd og meðferð persónuupplýsinga um sjúkraskrárupplýsingar og meðferð þeirra

Sjúklingatrygging

Sjúklingatrygging Rétt til bóta samkvæmt lögum um sjúklingatryggingu eiga þeir sjúklingar sem verða fyrir líkamlegu eða geðrænu tjóni hér á landi í tengslum við rannsókn eða sjúkdómsmeðferð á sjúkrahúsi, heilsugæslustöð eða annarri heilbrigðisstofnun, í sjúkraflutningum eða hjá heilbrigðisstarfsmanni sem starfar sjálfstætt og hlotið hefur löggildingu landlæknis til starfans. Tryggingin nær einnig til sjúklinga sem brýn nauðsyn er að vista á sjúkrahúsi erlendis. Sjúkratryggingar Íslands annast sjúklingatryggingu vegna heilsugæslustöðva, sjúkrahúsa og annarra heilbrigðisstofnana sem ríkið á og rekur

Réttindi sjúklinga

Réttindi sjúklinga Allir íbúar landsins eiga jafnan rétt á að njóta heilbrigðisþjónustu og flestir þurfa einhvern tímann á ævinni á henni að halda. Þegar heilsan bregst og fólk verður háð aðstoð annarra á það ekki jafnauðvelt með að gæta réttar síns eins og meðan það er við fulla heilsu. Lög um réttindi sjúklinga eru sett til að styrkja réttarstöðu sjúklinga gagnvart heilbrigðisþjónustunni og hlúa að því trúnaðarsambandi sem ríkja þarf milli þeirra og heilbrigðisstarfsfólks

Lækningatæki

Lækningatæki Mikilvægi lækningatækja í heilbrigðisþjónustu er óumdeilt. Nýsköpun í þróun lækningatækja er ör og fjölbreytnin mikil. Einföldustu plástrar sem kaupa má í næsta stórmarkaði eru lækningatæki en flóknustu myndgreiningartæki á stórum sjúkrahúsum eru jafnframt líka lækningatæki

Heilbrigðisþjónusta utan stofnana

Heilbrigðisþjónusta utan stofnana Sérfræðiþjónusta og hjúkrun utan sjúkrahúsa er veitt af sérgreinalæknum, tannlæknum, hjúkrunarfræðingum og ljósmæðrum. Þjónusta sjúkrahótels fellur einnig undir þennan málaflokk. Sjúkraþjálfun, iðjuþjálfun og talþjálfun utan sjúkrahúsa er veitt af sjúkraþjálfurum, iðjuþjálfum og talmeinafræðingum

Heilsugæslustöðvar

Heilsugæslustöðvar Í lögum um heilbrigðisþjónustu er áhersla lögð á að tryggja gæði heilbrigðisþjónustu og eftirlit með henni. Einnig er lögð áhersla á að almenn heilbrigðisþjónusta sé veitt í heimabyggð og að heilsugæslan sé að jafnaði fyrsti viðkomustaður sjúklinga. Samkvæmt lögunum er landinu skipt upp í heilbrigðisumdæmi sem nánar er kveðið á um í reglugerð en sjúklingar skulu þó „jafnan eiga rétt á að leita til þeirrar heilsugæslustöðvar eða heilbrigðisstofnunar sem þeir eiga auðveldast með að ná til hverju sinni“

Ráðgjöf og fræðsla um kynlíf og barneignir

Ráðgjöf og fræðsla um kynlíf og barneignir Gefa skal fólki kost á ráðgjöf og fræðslu varðandi kynlíf og barneignir samkvæmt lögum þess efnis nr. 25/1975. Landlæknir hefur yfirumsjón með framkvæmd og uppbyggingu slíkrar ráðgjafar og fræðslu en hún skal veitt á heilsugæslustöðvum og sjúkrahúsum og má vera í starfstengslum við mæðranefnd, kvensjúkdómadeildir, geðvernd, fjölskylduráðgjöf og félagsráðgjafaþjónustu

Sjúkrahús og heilbrigðisstofnanir

Sjúkrahús og heilbrigðisstofnanir Í lögum um heilbrigðisþjónustu er kveðið á um grunnskipulag heilbrigðisþjónustu á Íslandi og skiptingu landsins í heilbrigðisumdæmi sem nánar er kveðið á um í reglugerð. Í lögum um heilbrigðisþjónustu er áhersla lögð á að tryggja gæði heilbrigðisþjónustu og eftirlit með henni. Einnig er lögð áhersla á að almenn heilbrigðisþjónusta sé veitt í heimabyggð og að heilsugæslan sé að jafnaði fyrsti viðkomustaður sjúklinga

Heilbrigðisumdæmi

Heilbrigðisumdæmi Í lögum um heilbrigðisþjónustu er kveðið á um grunnskipulag heilbrigðisþjónustunnar og um skiptingu landsins í heilbrigðisumdæmi. Heilbrigðisstofnanir sem veita almenna heilbrigðisþjónustu í hverju umdæmi eiga samkvæmt lögunum að hafa með sér samstarf um skipulag heilbrigðisþjónustu á viðkomandi svæði. Kveðið er á um skiptingu landsins í heilbrigðisumdæmi í reglugerð ráðherra nr

Endurhæfingarstarfsemi

Endurhæfingarstarfsemi Endurhæfingarstarfsemi á heilbrigðissviði Endurhæfing er fyrir sjúklinga sem búið er að sjúkdómsgreina en þarfnast endurhæfingar í lengri eða skemmri tíma í kjölfar veikinda eða slysa. Endurhæfing felur í sér öll úrræði sem miða að því að fólk endurheimti andlega, líkamlega og félagslega færni, eða til þess að viðhalda færni fólks og fyrirbyggja frekari skerðingu. Endurhæfing byggist á virkri þátttöku sjúklingsins og þverfaglegu samstarfi fagfólks þar sem helstu fræðigreinar eru sjúkraþjálfun, iðjuþjálfun, félagsráðgjöf, hjúkrun, læknisfræði, sálfræði og talmeinafræði

Eftirlit í heilbrigðisþjónustu

Eftirlit í heilbrigðisþjónustu Embætti landlæknis hefur eftirlit með starfsemi stofnana og starfi heilbrigðisstétta. Samkvæmt lögum um heilbrigðisþjónustu og lögum um landlækni og lýðheilsu skal landlæknir hafa reglubundið eftirlit með því að heilbrigðisþjónusta sem veitt er hér á landi uppfylli faglegar kröfur og ákvæði heilbrigðislöggjafar á hverjum tíma. Landlæknir hefur heimild til að krefja heilbrigðisstarfsmenn, heilbrigðisstofnanir og aðra sem veita heilbrigðisþjónustu um upplýsingar og gögn sem hann telur nauðsynleg til að sinna eftirlitshlutverki sínu og er þeim skylt að verða við slíkri kröfu

Heilbrigðismál

Heilbrigðismál Í lögum um heilbrigðisþjónustu er kveðið á um grunnskipulag heilbrigðisþjónustunnar í landinu. Markmið laganna er að allir landsmenn eigi kost á fullkomnustu heilbrigðisþjónustu sem á hverjum tíma eru tök á að veita til verndar andlegu, líkamlegu og félagslegu heilbrigði í samræmi við þau lög, lög um almannatryggingar, lög um réttindi sjúklinga og önnur lög eftir því sem við á. Lögin eiga að tryggja stefnumótunarhlutverk ráðherra sem og fullnægjandi valdheimildir hans á hverjum tíma til að framfylgja stefnu sinni um skipulag heilbrigðisþjónustu, forgangsröðun verkefna innan hennar, hagkvæmni, gæði og öryggi þjónustunnar og aðgengi að henni

Fjármögnunarlíkan heilsugæslu á höfuðborgarsvæðinu

Fjármögnunarlíkan heilsugæslu á höfuðborgarsvæðinu Sjá einnig: Fjármögnunalíkan heilsugæslu á landsbyggðinni Fjármögnunarlíkan Fjármögnunarlíkan Vísitölur Hlutdeild veittrar þjónustu Aðrir skjólstæðingar Gæðaviðmið Ný gæðaviðmið Heilsuvera Árið 2017 var tekið í notkun fjármögnunarlíkan sem reiknar fjármagn til heilsugæslustöðva á höfuðborgarsvæðinu á staðlaðan og samræmdan hátt. Í því eru gerðar skýrar og samræmdar kröfur til þjónustuveitenda og þannig leitast við að gæta jafnræðis milli rekstraraðila og gagnvart notendum. Notaðar eru fyrirfram skilgreindar stýribreytur sem hafa á einn eða annan hátt áhrif á framleiðni og eftirspurn í heilsugæslunni

Hjúkrunar-, dvalar- og dagdvalarrými

Hjúkrunar-, dvalar- og dagdvalarrými Uppfært 01. júlí 2026 Í tölfunni hér að neðan eru upplýsingar um fjölda hjúkrunar- dvalar- og dagdvalarrýma í hverju heilbrigðisumdæmi, ásamt heildartölum um fjölda þessara rýma á landsvísu. Í excel-skjalinu eru nánari upplýsingar, þ

Aðgerðir gegn ofbeldi

Aðgerðir gegn ofbeldi Unnið er að margvíslegum aðgerðum gegn ofbeldi í íslensku samfélagi í samvinnu ráðuneyta, stofnana, sveitarfélaga og frjálsra félagasamtaka. Stefnumótun í málaflokknum byggist á vandaðri áætlanagerð og unnið er að viðeigandi lagabreytingum, fullgildingu alþjóðlegra samninga og samráði innanlands til að ná enn betri árangri. Samstarf ráðuneyta Dómsmálaráðherra, mennta- og menningarmálaráðherra, heilbrigðisráðherra og félags- og húsnæðismálaráðherra hafa skrifað undir sameiginlega yfirlýsingu um að vinna gegn ofbeldi og afleiðingum þess í íslensku samfélagi

Slysatryggingar

Slysatryggingar Slysatryggingar almannatrygginga taka til slysa við vinnu, iðnnám, björgunarstörf, hvers konar íþóttaæfingar, íþróttasýningar, íþróttakeppni eða heimilisstörf. Með slysi er átt við skyndilegan, utanaðkomandi atburð sem veldur meiðslum á líkama þess sem tryggður er og gerist án vilja hans. Bætur slysatrygginga eru sjúkrahjálp, dagpeningar, örorkubætur og dánarbætur

Sjúkratryggingar

Sjúkratryggingar Markmið laga um sjúkratryggingar er að tryggja sjúkratryggðum aðstoð til verndar heilbrigði og jafnan aðgang að heilbrigðisþjónustu óháð efnahag svo sem nánar er kveðið á um í lögum og í samræmi við lög um heilbrigðisþjónustu, lög um réttindi sjúklinga og önnur lög eftir því sem við á. Þeir sem eru búsettir hér á landi (eiga hér lögheimili) og hafa verið það a. m

Almannatryggingar

Almannatryggingar Yfirstjórn almannatrygginga, stefnumótun og eftirlit með framkvæmd laga á sviði almannatrygginga er á hendi félagsmálaráðuneytisins og heilbrigðisráðuneytisins. Sjúkratryggingar almannatrygginga, þar á meðal sjúklingatrygging og slysatryggingar almannatrygginga heyra undir heilbrigðisráðuneytið. Sjúkratryggingar Íslands annast framkvæmd sjúkratrygginga samkvæmt lögum um sjúkratryggingar og slysatryggingar samkvæmt lögum um slysatryggingar almannatrygginga

Gæði þjónustu á hjúkrunarheimilum

Gæði þjónustu á hjúkrunarheimilum

Gott að eldast

Gott að eldast Þjóðin er að eldast og eldra fólk er virkara og hraustara en nokkru sinni fyrr. Í því felst ekki einungis áskorun heldur einnig tækifæri. Þjónusta við eldra fólk þarf að þróast í takt við þetta

Aðgerðaáætlun „Gott að eldast“

Aðgerðaáætlun „Gott að eldast“ Stöðumat Í gildi er þingsályktun um aðgerðaáætlun um þjónustu við eldra fólk fyrir árin 2023-2027, sem gengur undir nafninu, Gott að eldast. Aðgerðaáætlun samanstendur af 19 aðgerðum sem skiptast í fimm þætti: Samþættingu þjónustu, virkni, upplýsingu, þróun og heimili. Aðgerðirnar eru allar annað hvort á ábyrgð heilbrigðisráðuneytisins og/eða félags- og húsnæðismálaráðuneytisins

Biðtími hjúkrunarheimila

Biðtími hjúkrunarheimila Mælaborðið var unnið úr gögnum embættis landlæknis og sýnir upplýsingar í tengslum við biðlista á hjúkrunarheimili. Mælaborðið er gagnvirkt og tekur breytingum eftir því hvaða síur eru valdar. Tímabilið sem hægt er að skoða er frá árinu 2019 og að nýjustu uppfærslu hverju sinni

Stafræn heilsa

Stafræn heilsa Stafræn heilsa er starfseining innan heilbrigðisráðuneytisins sem tók til starfa í byrjun janúar árið 2026. Stafræn heilsa gegnir miðlægu þróunar- og þjónustuhlutverki á sviði stafrænna lausna fyrir allt heilbrigðiskerfið, samhæfir stafræn verkefni og styður við nýsköpun. Verkefni Stafrænnar heilsu felast í því að: samhæfa öll stafræn verkefni heilbrigðisþjónustunnar á einum stað með skýrri forgangsröðun

Mikilvægur þjónustusamningur við Miðstöð í öldrunarfræðum

Heilbrigðisráðuneytið hefur gert þjónustusamning við Háskóla Íslands sem hefur að markmiði að efla Miðstöð í öldrunarfræðum á sviði rannsókna og upplýsingaöflunar sem varpa ljósi á líðan, viðhorf og velferð fólks á efri árum. Samningurinn er gerður á grundvelli aðgerðaáætlunar Alþingis um þjónustu við eldra fólk og verkefni um framkvæmd hennar sem ber heitið Gott að eldast.

Þungunarrof

Þungunarrof Lög um þungunarrof nr. 43/2019 tryggja að sjálfsforræði kvenna sem óska eftir því að binda enda á þungun fram að lokun 22. viku þungunar sé virt, óháð því hvaða ástæður liggja að baki

Ávarp

Ávarp Við Íslendingar njótum þess að búa við sterkt heilbrigðiskerfi sem byggt er á miklum mannauði og fagþekkingu. Kerfið okkar er í stöðugri þróun, en grundvöllur þess er öflugur hópur heilbrigðisstarfsfólks víðsvegar í kerfinu sem vinnur hörðum höndum að því að veita landsmönnum þjónustu af hæstu gæðum. Í ársskýrslu OECD fyrir 2023 um stöðu heilbrigðismála í Evrópuríkjunum kemur fram að Ísland sé meðal fremstu þjóða þegar litið er til fjölmargra mælikvarða á gæði, aðgengi og skilvirkni heilbrigðiskerfisins

Starfsemi

Starfsemi Skipulag og hlutverk Verkefni heilbrigðisráðuneytisins varða heilbrigðisþjónustu, lyfjamál, lýðheilsu og forvarnir, sjúkratryggingar almannatrygginga, lífvísindi og lífsiðfræði, líkt og nánar er tilgreint í forsetaúrskurði um skiptingu stjórnarmálefna milli ráðuneyta í Stjórnarráði Íslands. Innra skipulag Árið 2023 var unnið að breytingum á skipuriti ráðuneytisins og tóknýtt skipuritgildi 1. janúar 2024

Greining á útgjöldum

Greining á útgjöldum

Markmið og árangur

Markmið og árangur Mælikvarðar og aðgerðir Mælikvarðar og aðgerðir Hér á eftir er fjallað um árangur og ávinning af ráðstöfun fjármuna, skipt eftir málefnasviðum og þeim málaflokkum sem eru á forræði heilbrigðisráðherra. Tilgreindar eru aðgerðir sem skilgreindar voru til að stuðla að framgangi viðkomandi markmiða á árinu ásamt stöðu þeirra í árslok 2023

Ársskýrsla ráðherra 2023

Ársskýrsla heilbrigðisráðherra 2022 Starfsemin 2023 í tölum Markmið og árangur Hér er fjallað um árangur og ávinning af ráðstöfun fjármuna, skipt eftir málefnasviðum og þeim málaflokkum sem eru á forræði heilbrigðisráðherra. Tilgreindar eru aðgerðir sem skilgreindar voru til að stuðla að framgangi viðkomandi markmiða á árinu ásamt stöðu þeirra í árslok 2022. Skoða mælaborð Starfsemi á árinu Áherslur í stjórnarsáttmála ríkisstjórnarinnar setja eðli málsins samkvæmt mark sitt á vinnu og helstu verkefni á málefnasviðum ráðuneytisins á hverjum tíma

Heilbrigðisþing 2026 haldið 26. nóvember – takið daginn frá

Alma D. Möller heilbrigðisráðherra boðar til árlegs heilbrigðisþings 26. nóvember næstkomandi. Þingið verður að þessu sinni helgað áhrifaþáttum geðheilsu barna, lágþröskuldaþjónustu og nýjungum í geðheilbrigðisþjónustu við börn.

Staða aðgerða til að sporna við sýklalyfjaónæmi

Aðerðaáætlun til ársins 2029 gegn útbreiðslu sýklalyfjaónæmis tók gildi árið 2025. Starfshópur sem metur og hefur eftirlit með framkvæmd áætlunarinnar hefur birt fyrstu framvinduskýrslu sína en slíkt mat skal fara fram árlega.

Ný stjórn Landspítala skipuð

Alma D. Möller heilbrigðisráðherra hefur skipað stjórn Landspítala til næstu tveggja ára samkvæmt lögum um heilbrigðisþjónustu nr. 40/2007. Formaður nýrrar stjórnar er Regína Ásvaldsdóttir og varaformaður Birna Einarsdóttir. Aðrir stjórnarmenn eru Anna Sigríður Íslind, Thor Aspelund og Guðjón Hauksson. Varamenn í stjórn eru Óskar Reykdalsson og Sigurbjörg Sigurgeirsdóttir. Ráðherra skipar einnig tvo áheyrnarfulltrúa starfsmanna spítalans. Þeir eru Signý Sveinsdóttir hjúkrunarfræðingur og Theodór Skúli Sigurðsson svæfingalæknir. Varamaður er Steinunn Pálsdóttir sjúkraþjálfari.

Handbækur og stefnur Stafrænnar heilsu

Stafræn heilsa sem er miðstöð þróunar og nýsköpunar fyrir heilbrigðisþjónustu hefur birt uppfærðar handbækur og stefnur á verkefnasviði sínu. Þar á meðal er Gagnahandbók – leiðarvísir fyrir gagnaskipulag stafrænna lausna fyrir íslenskar heilbrigðisstofnanir, Hönnunarhandbók, Rekstrarhandbók, Þróunarhandbók o.fl.

Ræður og greinar Óttars Proppé

Ræður og greinar Svandísar Svavarsdóttur

Ræður og greinar Guðbjartar Hannessonar

Ræður og greinar Álfheiðar Ingadóttur

Ræður og greinar Ögmundar Jónassonar

Ræður og greinar Kristjáns Þórs Júlíussonar

Ræður og greinar Sivjar Friðleifsdóttur

Ræður og greinar Sivjar Friðleifsdóttur

Ræður og greinar Guðlaugs Þórs Þórðarsonar

Ræður og greinar Ingibjargar Pálmadóttur

Ræður og greinar Jóns Kristjánssonar

Ræður og greinar Willums Þórs Þórssonar

Ný reglugerð um skólaheilsugæslu grunnskólabarna

Heilbrigðisráðherra hefur staðfest nýja reglugerð um skólaheilsugæslu grunnskólabarna. Reglugerðin er sett á grundvelli laga um heilbrigðisþjónustu og með henni er í fyrsta sinn mörkuð heildstæð umgjörð um skipulag og framkvæmd skólaheilsugæslu á landsvísu. Reglugerðin tekur gildi 1. janúar 2027.

Nýr samningur tryggir líflínu Hjálparsímans 1717

Heilbrigðisráðherra, félags- og húsnæðismálaráðherra og mennta- og barnamálaráðherra undirrituðu samning við Rauða krossinn á Íslandi (RKÍ) í dag um fjármögnun Hjálparsímans 1717. Samningurinn sem er til tveggja ára tryggir áfram mikilvæga þjónustu sem er opin allan sólarhringinn og veitir fólki sálfélagslegan stuðning þegar mest á reynir.

Bráðaviðbragð í Öræfum komið í hendur heimamanna

Heilbrigðisstofnun Suðurlands (HSU) hefur nú formlega afhent heimamönnum í Öræfum umsjón bráðaviðbragðs á svæðinu. Verkefnið markar mikilvægan áfanga í þróun þjónustunnar, þar sem heimamenn taka nú við ábyrgð á fyrsta viðbragði við bráðum veikindum og slysum.